Energy Star Award 2019Al sinds de jaren ’70 hanteert Eastman Chemical Company een energieoptimalisatiebeleid doorheen al zijn vestigingen. Dat resulteerde onder meer in 8 erkenningen als Partner van het Jaar door de US Environmental Protection Agency (EPA). Ook de productiesite Eastman Gent Zuid zet volop in op duurzaamheid. Om het energieverbruik nog verder te optimaliseren, werd in 2017 een geïntegreerd energiemanagementsysteem van Siemens geïmplementeerd.

Eastman Gent Zuid is slechts één van de ruim 40 hoogst gespecialiseerde productiesites van de groep wereldwijd. Hier wordt Saflex® gemaakt, een unieke ‘kunststoffolie’ die tussen twee glasplaten wordt aangebracht voor gebruik als veiligheidsfilm in onder meer de autoindustrie.

Energie-efficiëntie en -ervaring
Trekker van energiebeheer in Gent is Els Kuys, die ondertussen ruim 36 jaar ervaring heeft bij Eastman. Sinds eind 2019 neemt Els de rol van Global HSES Audit & Environmental Affairs Manager EMEA op zich. Samen met haar collega’s in de departementen Utilities en Maintenance ging ze de uitdaging aan om het energieverbruik verder te verlagen.

“We zijn al sinds 2005 lid van het Auditconvenant over energie-efficiëntie in de industrie,” legt Els uit. “Dat betekent dat we om de vier jaar een verplichte energie-audit uitvoeren en dat we ons ertoe verbinden om, volgens de Energiebeleidsovereenkomst (EBO), een aantal doelstellingen te halen wat betreft energie-optimalisatie en verbruik.”

Manueel meten is zweten
Om accuraat te rapporteren over het verbruik, moet Eastman Gent Zuid in de eerste plaats over de juiste cijfers beschikken. Dat is geen eenvoudige opdracht. Els: “80% van de energie die we verbruiken is elektriciteit. Tot voor kort gebeurde de registratie van het verbruik via manuele meters. Op de hele site zijn er zo’n 250. Één persoon moest elke maand de waarden van elke meter opnemen en noteren in een Excel-file: een bijzonder inefficiënt huzarenstukje. Bovendien bleek het vrijwel onmogelijk om aan de hand van dergelijke losse metingen opvolgstudies te doen.”

Om aan de voorwaarden van de EBO te voldoen, moest Eastman op zoek naar een nieuw energiebeheersysteem. “Eerst hebben we intern afgestemd met alle stakeholders: van engineering over boekhouding tot productie. Dat resulteerde in een aantal belangrijke vereisten. Ten eerste moest het systeem schaalbaar zijn, aangezien zowel de energiewetgeving als onze doelstellingen constant worden bijgeschaafd. Ten tweede was het belangrijk dat onze mensen zelf snel aan de slag konden met het systeem. En ten derde wilde de Eastman groep dat de oplossing on-premise kon worden ingebed. Zo kwamen we na gesprekken met diverse aanbieders, uiteindelijk bij Siemens terecht.”

Een online energiemanagementsysteem laat ons toe om afwijkingen en trends in het energieverbruik te detecteren. Zo kunnen we ook gepaste energiebesparende maatregelen nemen.
Els Kuys, Global HSES Audit & Environmental Affairs Manager EMEA bij Eastman Chemical Company

Holistisch beeld van verbruik
Eind 2017 ging de implementatie van SIMATIC Energy Manager van start. “De eerste stap was het digitaal integreren van de 250 elektrische tellers en van de ca. 10 Stoom en condensaatmeters en deminwater-meters, met als doel een holistisch beeld te krijgen van alle utilities, op elk moment,” legt Matthias Demaret, E&I Engineer bij Eastman uit. “Geen makkelijke opdracht, aangezien de productiesite historisch gezien uit twee losstaande delen bestaat. Daarom was het voor ons belangrijk dat het systeem voldoende flexibel was opgebouwd.”

“Een tweede stap is automatisering: het integreren van het energiebeheersysteem op het volledige fabrieksnetwerk. Dat moet gebruikers toelaten om eenvoudig onlinegegevens te raadplegen, trends te onderscheiden en anomalieën te detecteren. Aan die fase zijn we vandaag nog volop bezig.”

Vereenvoudigde voorstelling van het energiebeheersysteem bij Eastman Gent Zuid.

Vereenvoudigde voorstelling van het energiebeheersysteem bij Eastman Gent Zuid.

Ownership dankzij dashboards
Uit veiligheidsoverwegingen krijgen vandaag enkel personen die op het industriële netwerk van Eastman Gent Zuid gekend zijn toegang tot de meetgegevens. Maar ook het hoofdkantoor in de VS en andere Eastman-sites willen de energie-optimaliseringen kunnen opvolgen. Matthias: “Daarom verkennen we de mogelijkheden voor verdere uitbreiding. Bovendien willen we meer ownership creëren bij het departement Utilities, maar ook bij andere departementen zoals Productie en Magazijn: om concrete analyses te kunnen maken is het belangrijk dat zij over realtimegegevens beschikken.”

Illustratief voorbeeld van mogelijk dashboard. Dit is geen dashboard voorbeeld van Eastman.

Illustratief voorbeeld van mogelijk dashboard. Dit is geen dashboard voorbeeld van Eastman.

Ook operatoren en collega’s bij Maintenance hebben nood aan duidelijke, accurate informatie. “Daar helpen de dashboards enorm bij,” zegt Matthias. “Ze laten zien waar er verliezen zijn, en in sommige gevallen kunnen operatoren of onderhoudsmedewerkers meteen ingrijpen om die te verhelpen. Dat creëert een gevoel van gedeelde verantwoordelijkheid.”

Voortrekkers uit Gent
Eastman Gent Zuid is vandaag de eerste productiesite in België die over een dergelijk gesofisticeerd energiemanagementsysteem beschikt. Die pionierspositie is ook het bestuur van de groep niet ontgaan. “We zijn in gesprek om onze aanpak ook naar andere sites door te trekken,” legt Els uit. “Hoe beter de gegevens waarover we beschikken, hoe beter we kunnen optimaliseren op groepsniveau. Het streefdoel op lange termijn? De beste energie blijft de energie die we niet verbruiken! Theoretisch is dat nul energieverbruik dus.”

Energiebeheer bij Eastman, powered by SIMATIC

Het SIMATIC-energiebeheersysteem bij Eastman Gent Zuid bestaat uit de volgende Siemens-componenten:

Contact: Jan Van der Perre – jan.van_der_perre@siemens.com